Achtergrond / ARBO-convenant orkesten

• Convenant
• Organisatie
• Doelstellingen
• Projecten
• Communicatieplan
• Website
• Prestatiecontract
• Minimum-eisen
• Plannen van aanpak

Convenant

Gehoorschade staat op de tweede plaats van alle gemelde beroepsziekten. In Nederland raken ook beroepsmusici arbeidsongeschikt door gehoorafwijkingen. Uit wetenschappelijke studies blijkt dat dit komt door geregelde blootstelling aan te hard geluid. Om dit probleem aan te pakken hebben de overheid en de sociale partners in 2002 een ARBO-convenant gesloten.

Organisatie

Het Arboconvenant Orkesten inzake Schadelijk Geluid is op 7 november 2002 ondertekend door de overheid en sociale partners, te weten:

• het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, vertegenwoordigd door drs. M. Rutte (staatssecretaris)
• het Contactorgaan Nederlandse Orkesten (CNO), vertegenwoordigd door mr. A.L.E. Verberne (waarnemend directeur)
• FNV Kunsten, Informatie en Media, vertegenwoordigd door dhr M.A.M. Kothman (sectorvertegenwoordiger podiumkunsten)
• de Nederlandse Toonkunstenaarsbond, vertegenwoordigd door dhr J.G.J. Stap (beleidsmedewerker)

Doelstellingen

• het risico terugdringen voor het ontstaan van gehoorschade bij musici. Hierbij is de zogeheten nulmeting ‘onderzoek schadelijk geluid in orkesten’ steeds de uitgangssituatie. De bij het convenant betrokken partijen stellen zich ten doel dit uiterlijk op 31 december 2005 te hebben gerealiseerd.
• aan het eind van de convenantsperiode moet minimaal 90 procent van de orkestmusici en 100 procent van hun werkgevers de mogelijke gevolgen kennen van blootstelling aan schadelijk geluid en bovendien weten hoe deze blootstelling kan worden vermeden.
• het ontwikkelen en marktrijp maken van nieuwe typen gehoorbeschermers, die geschikt zijn voor toepassing in de orkestpraktijk. Als dergelijke gehoorbeschermers in de loop van de convenantsperiode voor een redelijke prijs beschikbaar komen, verplicht het convenant de orkesten om deze beschermers aan hun musici ter beschikking te stellen.
• op die manier moet de gemiddelde jaarlijkse blootstelling van de ‘zwaarst belaste’ musici met 5 decibel verminderen en moet de totale risicogroep met 50 procent verminderen.
• het opstellen van een ‘plan van aanpak’ door elk orkest. Door uitvoering van dit plan levert een orkest een zo groot mogelijke bijdrage om de doelstellingen op brancheniveau te verwezenlijken.
• na de looptijd van het convenant moet bij alle betrokkenen een omslag zijn ontstaan in het denken over schadelijk geluid; beheersing en beperking van het risico op gehoorschade moet binnen de bedrijfstak van professionele orkesten een gedragsstandaard zijn geworden

Projecten

Om de doelen van het ARBO-convenant te bereiken is gekozen voor een projectmatige aanpak met vijf hoofdprojecten:

• opstellen en uitvoeren van een communicatieplan
• het ontwikkelen van deze website
• het opstellen van een prestatiecontract met ARBO-diensten
• het opstellen en verspreiden van een pakket met minimum-eisen wat betreft de blootstelling aan schadelijk geluid
• het opstellen van ‘plannen van aanpak’ voor de orkesten afzonderlijk

Communicatieplan

Het doel van het communicatieplan is drieledig:

• betrokkenen bewust maken dat schadelijk geluid wel degelijk een oplosbaar probleem is. Het gaat hierbij om werkgevers, orkestleden, bonden, ensembles, conservatoria en dirigenten.
• binnen orkesten de kennis vergroten over maatregelen die de blootstelling aan schadelijk geluid terugdringen
• de overige projecten ondersteunen en integreren

Website

Deze website bevat drie delen:

• een kennis- en nieuwsbank over schadelijk geluid
• een ‘personal assistent’, de geluidhinderwijzer die individuele musici inzicht geeft in hun persoonlijke risico op gehoorschade
• een ‘toolkit’ met maatregelen die genomen kunnen worden om gehoorschade te voorkomen

Prestatiecontract

Het doel van het prestatiecontract is tweeledig:

• verhogen van het kennis- en serviceniveau van ARBO-diensten op het gebied van gehoorschade bij professionele orkestmusici
• het stimuleren van orkesten om gebruik te maken van een verbeterd contract met een ARBO-dienst

Minimum-eisen

Door een pakket van minimum ARBO-eisen op te stellen moeten de keuzes worden beïnvloed die gemaakt worden bij de (ver)bouw van podia. Op die manier moeten de arbeidsomstandigheden op het gebied van geluidhinder een groter belang krijgen dan nu het geval is.

Plannen van aanpak

Door de orkesten die aan het convenant deelnemen ieder een eigen plan van aanpak te laten opstellen moet het gedachtengoed van het convenant een betere voedingsbodem vinden. De orkesten formuleren hierbij eigen doelen en maatregelen, waarna ze zélf het initiatief moeten nemen om de huidige situatie te veranderen en de blootstelling aan schadelijk geluid te verminderen.

De volledige tekst van het convenant kunt u downloaden.